Νομικό Πλαίσιο

Η Εθνική Στρατηγική Έξυπνης Εξειδίκευσης 2021-2027 (ΕΣΕΕ) υιοθέτησε μία νέα (σε σχέση με εκείνη της περιόδου 2014-2020) αρχιτεκτονική (μία εθνικής εμβέλειας στρατηγική με περιφερειακές εξειδικεύσεις, βλ. ενότητα 4.3 της ΕΣΕΕ όπως έχει δημοσιευτεί στο ΦΕΚ 943/10.3.2021). Σχετίζεται άμεσα με κονδύλια περίπου 2 δισ. ευρώ (από το Πρόγραμμα Ανταγωνιστικότητα, τα Περιφερειακά Προγράμματα, το Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, και το Πρόγραμμα Δίκαιη Μετάβαση) για την άμεση υποστήριξη της Έρευνας, Τεχνολογίας και Καινοτομίας κατά την περίοδο 2021 2027. Επιπρόσθετα, αναμένεται να επηρεάσει πάνω από 3 δισ. ευρώ που προορίζονται για την υποστήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων (ΜμΕ) σε εθνικό και περιφερειακό επίπεδο.

Οι οκτώ τομείς προτεραιότητας που ορίστηκαν στο κείμενο της Εθνικής Στρατηγικής Έξυπνης Εξειδίκευσης (ΕΣΕΕ) βάσει κριτηρίων που επίσης ορίστηκαν στο ίδιο κείμενο είναι οι ακόλουθοι:  
(1) Υλικά – Κατασκευές και Βιομηχανία,  
(2) Τουρισμός – Πολιτισμός – Δημιουργικές Βιομηχανίες,  
(3) Αγροδιατροφική Αλυσίδα,  
(4) Περιβάλλον – Κυκλική Οικονομία,  
(5) Βιοεπιστήμες – Υγεία και Φάρμακα,  
(6) Μεταφορές – Εφοδιαστική Αλυσίδα,  
(7) Αειφόρος Ενέργεια και  
(8) Ψηφιακές Τεχνολογίες.  

Στο Παράρτημα της ΕΣΕΕ 2021-2027 (σελ. 33307-8) έχουν αναγνωριστεί οι δευτεροβάθμιοι (και σε μερικές περιπτώσεις τριτοβάθμιοι) ΚΑΔ που σχετίζονται κατ’ αρχήν  με τους οκτώ τομείς προτεραιότητας. 

Σε περιφερειακό επίπεδο, η στρατηγική εποπτεία ανήκει στο Περιφερειακό Συμβούλιο Έρευνας και Καινοτομίας (ΠΣΕΚ) που λειτουργεί βάσει της κείμενης νομοθεσίας (Ν.4386/2016, άρθρο 8, ΦΕΚ83/Α/2016) και λειτουργεί ως γνωμοδοτικό όργανο υποστήριξης των αναπτυξιακών δράσεων για την έξυπνη εξειδίκευση. Ο ρόλος του ΠΣΕΚ είναι να γνωμοδοτεί προς τα αρμόδια περιφερειακά όργανα για την εναρμόνιση των περιφερειακών με τις εθνικές προτεραιότητες σε όλα τα στάδια (σχεδιασμός, παρακολούθηση, αξιολόγηση). 
Για την εποπτεία της περιφερειακής στρατηγικής έξυπνης εξειδίκευσης, η ΕΣΕΕ προβλέπει την ύπαρξη ενός Αρμοδίου Περιφερειακού Οργάνου. Ο ρόλος του συγκεκριμένου οργάνου είναι, μεταξύ άλλων, ο συντονισμός και η παρακολούθηση του περιφερειακού σκέλους της ΕΣΕΕ, η επιχειρηματική ανακάλυψη σε περιφερειακό επίπεδο, και η εναρμόνιση της περιφερειακής διάστασης με την ΕΣΕΕ μέσω της συνεργασίας με την ΜΟΝΕΣΕΕ.  
Στη Θεσσαλία, ως αρμόδιο περιφερειακό όργανο έχει οριστεί το Τμήμα Ανάπτυξης Επιχειρηματικότητας, Καινοτομίας & Ενημέρωσης Επενδυτών της Διεύθυνσης Αναπτυξιακού Προγραμματισμού της Περιφέρειας Θεσσαλίας (ΦΕΚ 2078/Β/2024). 
Στις αρχές του 2024 συστάθηκαν από το ΠΣΕΚ επτά Θεματικές Ομάδες Εργασίας (ΘΟΕ) που προετοίμασαν, ακολουθώντας την ίδια προσέγγιση που ακολουθήθηκε κατά την περίοδο 2014-2020, κείμενα βάσης που στη συνέχεια υπήρξαν εισροές στον πρώτο κύκλο της διαδικασίας επιχειρηματικής ανακάλυψης. Ο πρώτος κύκλος της ΔΕΑ όρισε τους 7 τομείς προτεραιότητας καιτις 23 περιφερειακές απολήξεις ενδιαφέροντος της Θεσσαλίας όπως φαίνεται στο Διάγραμμα, και επτά εργαλεία πολιτικής για την εφαρμογή τους.